5-Roma Hukuku- Son İmparatorluk Devri (Dominatus MS. 287-565)

Roma Hukuku/SON İMPARATORLUK DEVRİ (Dominatus MS.287–565):

 

İmparatorluğun  içindeki  birbirinden  farklı  halk  kitlelerini  eski  gelenek  ve usullere göre yönetmek imkansızlaşmıştı. Bu durumda imparatorluğu hakim olan doğu anlayışına  uygun  bir  yönetimin,  yani  tek  kişinin  idareyi  başka  hiçbir  kurumla paylaşmadığı mutlakiyetin gelmesi kaçınılmaz olmuştu. Dominatus, dominus (efendi) denilen tek kişinin mutlak egemenliğine dayanan bir rejimdir.

Diocletianus, imparatorluğun yönetiminin batıdan doğuya alınmasının, istediği merkeziyetçi ve mutlak idare için gerekli olduğunu anlamıştı. Bu nedenle imparatorluk Batı ve Doğu olmak üzere iki idari bölgeye ayrıldı. Roma devleti idare bakımından fiilen ikiye ayrılmıştı, hukuken ise imparatorluk yine bir bütün oluşturmaktaydı. Devlet idaresi Constantinus tarafından tekrar bir merkezde toplandıktan sonra yine ikiye ayrıldı ve bu ayrılık kalıcı hale geldi.

Doğu  ve  batıyı  tek  elden  yönetmeyi  tercih  eden  Constantinus  döneminde hristiyanlığa serbestlik tanınmıştı. Bu hoşgörü içte birliğin sağlanmasında önemli rol oynadı. Büyük Theodosius ise hristiyanlığı resmi din olarak kabul etti ve öldükten sonra imparatorluğun iki oğlu arasında doğu ve batı olarak ikiye ayrılmasını vasiyet etti. Bu nedenle 395 yılında vasiyet yerine getirildi ve Roma İmparatorluğu’ndan Doğu ve Batı Roma olmak üzere iki ayrı imparatorluk doğmuş oldu.

Yasama, yürütme ve yargı erkleri imparatorda toplanmıştı. İmparatorluğundan ikiye  ayrılmasından  sonra  doğuda  veya  batıda  çıkarılan  bir  kanun  kural  olarak diğerinde de yürürlüğe giriyordu. Bu devirde de imparatorlukta halefiyet kanunla düzenlenmiş  değildi.  Yeni  imparator  önceki  imparator  tarafından  belirlenmekle birlikte  uygulamada  ordular  işe  karışmakta  ve  imparatorun  belirlenmesi  sırasında büyük karışıklıklar ortaya çıkmaktaydı.

İmparatorluğun Sonu: MS. 395 yılında imparatorluğun batı ve doğu şeklinde

kesin olarak ikiye ayrılmasından sonra batının varlığı uzun sürmemiştir. Hunlar ve Cermen  kavimi  olan  Gotlar  tarafından  sürekli  saldırılara  uğrayan  Batı  Roma  bu saldırılara fazla karşı koyamadı ve 476 yılında yıkıldı.

Doğu Roma ise yıpranmasına karşın 10 asır daha yaşamayı başarmıştı. Batı Romanın sona ermesinden sonra Latin kültürü ile bağları iyice kopan Doğu Roma Yunan kültürü  hakimiyetine girmişti. Doğu  Roma İmparatorluğu’na  da 1453  yılında  Fatih Sultan Mehmet tarafından son verildi.

Roma Hukuku Bazı Ders Özetleri

Roma Hukukunun Diğer Ders Özetleri İçin Tıklayınız.

Youtube Kanalıma Abone olur musunuz? Kanalımda Hukuk Ders İçerikleri yanı sıra çeşitli konularda sohbetler paylaşıyorum arkadaşlarım arasına Abone olarak katılır mısın?

5 thoughts on “5-Roma Hukuku- Son İmparatorluk Devri (Dominatus MS. 287-565)

Sizin bu konudaki yorumunuz nedir?

%d blogcu bunu beğendi: