Hukuk fakültesinde ders çalışırken çoğu öğrencinin yaptığı ilk şeylerden biri not tutmaktır. Ancak burada önemli bir soru ortaya çıkar: İyi not tutmak gerçekten çok yazmak mıdır? Ders boyunca hocanın söylediği her şeyi deftere geçirmek, onlarca sayfalık ders notu oluşturmak anlamına gelebilir. Fakat sınav zamanı geldiğinde bu notların tamamını tekrar okumak oldukça zorlaşır. Bu nedenle hukuk öğrencisi için önemli olan çok not tutmak değil, doğru bilgiyi doğru şekilde organize etmektir.
Hukuk Fakültesinde Not Tutmak Neden Önemlidir?
Hukuk derslerinde öğrencinin karşısına çok sayıda kavram, kanun maddesi, görüş, istisna ve hukuki ayrım çıkar. Bunların tamamını yalnızca ders kitabından öğrenmeye çalışmak bazen oldukça yorucu olabilir.
Ders sırasında alınan notlar ise konunun öğrencinin zihninde yeniden yapılandırılmasına yardımcı olur.
Özellikle hocanın ders sırasında verdiği örnekler, sınavlarda dikkat edilmesi gereken noktalar ve ders kitabında bulunmayan açıklamalar daha sonra büyük önem kazanabilir.
Bu nedenle hukuk öğrencisinin not tutma alışkanlığı kazanması oldukça faydalıdır. Ancak burada kritik nokta, hocanın söylediği her kelimeyi yazmak yerine hukuki sistematiği yakalamaktır.
Hocanın Söylediği Her Şeyi Yazmayın
Hukuk fakültesinde öğrencilerin sık yaptığı hatalardan biri, ders sırasında adeta stenograf gibi davranmaktır.
Hoca konuşur.
Öğrenci yazar.
Hoca konuşur.
Öğrenci yine yazar.
Ders bittiğinde defter onlarca sayfa olmuştur.
Fakat öğrenci eve geldiğinde bu sayfaların ne anlama geldiğini hatırlamakta zorlanabilir.
Çünkü yazmak ile öğrenmek aynı şey değildir.
Ders sırasında önceliğiniz şu olmalıdır:
“Bu konunun temel mantığı nedir?”
Örneğin hocanız bir hukuki kurumun şartlarını anlatıyorsa bütün cümleleri yazmak yerine şartları maddeler halinde not alabilirsiniz.
Böylece daha sonra tekrar yaptığınızda karşınızda uzun paragraflar yerine konunun iskeleti bulunur.
Hukuk Notları Nasıl Düzenlenmeli?
İyi bir hukuk notunda mümkün olduğunca sistematik bir yapı bulunmalıdır.
Örneğin bir konuyu şu şekilde düzenleyebilirsiniz:
1. Tanım
2. Unsurlar
3. Şartlar
4. Hukuki sonuç
5. İstisnalar
6. Benzer kurumlardan farkı
7. Örnek olay
8. Önemli Yargıtay kararları veya doktrindeki görüşler
Bu sistem özellikle sınava hazırlanırken ciddi bir avantaj sağlayabilir.
Çünkü sınavdan önce 100 sayfalık bir kitabı tekrar okumak yerine, konunun temel noktalarını birkaç sayfalık düzenli not üzerinden tekrar edebilirsiniz.
Kanun Maddelerini Notlarınızın İçine Ekleyin
Hukuk öğrencisinin notlarında kanun maddelerinin bulunması oldukça önemlidir.
Örneğin bir konuyu çalışırken yalnızca:
“Şu kurumun şartları vardır.”
şeklinde not almak yerine ilgili kanun maddesini de yanına eklemek daha kullanışlı olabilir.
Böylece tekrar sırasında hem teorik bilgiyi hem de kanun hükmünü birlikte görürsünüz.
Ancak kanun maddesini uzun uzun deftere geçirmek her zaman gerekli değildir.
Çoğu durumda kanun maddesinin numarasını ve kısa bir hatırlatma notunu yazmak yeterlidir.
Örneğin:
TBK m. 49 → Haksız fiil sorumluluğunun temel hükmü
gibi.
Daha sonra kanun üzerinden ayrıntıyı tekrar inceleyebilirsiniz.
“Hocanın Özellikle Vurguladığı Yerler” İçin Ayrı Bir Sistem Oluşturun
Hukuk fakültesinde bazen hoca ders sırasında belirli bir konunun üzerinde özellikle durur.
“Buraya dikkat edin.”
“Bu ayrım önemli.”
“Bunu sınavda sorabilirim.”
“Öğrencilerin en çok karıştırdığı nokta burası.”
Bu tür ifadeler hukuk öğrencisi açısından oldukça değerlidir.
Bunları sıradan ders notlarının arasında kaybetmek yerine özel bir işaretleme sistemi kullanabilirsiniz.
Örneğin notunuzda:
SINAVDA DİKKAT
ÖNEMLİ AYRIM
İSTİSNA
YARGITAY
gibi kısa başlıklar kullanabilirsiniz.
Böylece sınav öncesinde notlarınızı tekrar ederken özellikle önemli noktaları çok daha hızlı bulabilirsiniz.
Hukuk Derslerinde Karşılaştırma Tabloları Çok İşe Yarar
Hukukta birçok kurum birbirine benzediği için öğrencilerin kafası zaman zaman karışabilir.
Örneğin:
İptal – fesih
Yokluk – kesin hükümsüzlük – iptal edilebilirlik
Haksız fiil – sözleşmeye aykırılık
İhtiyati tedbir – ihtiyati haciz
Kesin haciz – ihtiyati haciz
gibi birbirine yakın kavramları karşılaştırmalı olarak çalışmak oldukça faydalıdır.
Böyle durumlarda uzun açıklamalar yerine küçük bir karşılaştırma tablosu oluşturabilirsiniz.
Örneğin:
| Kavram | Temel Özellik | Sonuç |
|---|---|---|
| İptal | Hukuka aykırı idari işlem | İşlemin ortadan kaldırılması |
| Fesih | Sürekli borç ilişkisini sona erdirme | Geleceğe etkili sona erme |
Bu tür tablolar özellikle sınavdan önce hızlı tekrar yapmayı kolaylaştırır.
Hukuk Notlarını Sadece Sınavdan Önce Hazırlamayın
Bazı öğrenciler not tutmayı sınav döneminde başlatır.
Bu durumda öğrenci hem konuyu öğrenmeye hem de not çıkarmaya aynı anda çalışmak zorunda kalır.
Bu nedenle mümkünse dersler devam ederken küçük ama düzenli notlar oluşturmak daha mantıklıdır.
Ders günü:
Kısa not çıkar.
Hafta sonunda:
Notları düzenle.
Sınavdan önce:
Düzenlenmiş notlardan tekrar yap.
Bu sistem, sınav dönemindeki çalışma yükünü önemli ölçüde azaltabilir.
Ders Kitabı mı, Ders Notu mu?
Bu soru hukuk öğrencilerinin en çok tartıştığı konulardan biridir.
Aslında ikisinin de farklı bir işlevi vardır.
Ders kitabı, konunun kapsamlı şekilde öğrenilmesi için önemlidir.
Ders notu, öğrenilen bilgilerin daha hızlı tekrar edilmesini sağlar.
Bu nedenle yalnızca ders notuna bağlı kalmak yerine konunun temelini ders kitabından öğrenmek, ardından kendi notlarınızı oluşturmak daha sağlıklı bir çalışma yöntemi olabilir.
Özellikle hukuk fakültesinin ilk yıllarında öğrencinin sadece hazır ders notlarına bağımlı hale gelmemesi önemlidir.
Çünkü hukukçu açısından yalnızca sınavı geçmek değil, hukuki metin okuyabilme ve araştırma yapabilme becerisi de kazanılması gereken temel yeteneklerdendir.
Başkasının Notunu Kullanmak Mantıklı mı?
Arkadaşınızın çok güzel hazırlanmış bir ders notu olabilir.
Hatta sınıftaki herkes aynı notu kullanıyor olabilir.
Bu notlardan faydalanmanız elbette mümkündür.
Ancak mümkün olduğunca kendi notunuzu da oluşturun.
Çünkü başkasının hazırladığı notu okumak ile kendi zihninizden geçirerek oluşturduğunuz notu tekrar etmek aynı etkiyi yaratmayabilir.
Kendi notunuzda kullandığınız kelimeler, kısaltmalar ve örnekler sizin zihinsel bağlantılarınızı yansıtır.
Bu nedenle en iyi yöntemlerden biri:
Hazır notu kaynak olarak kullanmak + kendi notunu oluşturmak
olabilir.
Dijital Not mu, Kağıt Not mu?
Günümüzde hukuk öğrencileri için dijital not alma imkanları oldukça geniş.
Tablet, bilgisayar veya telefon üzerinden not tutulabilir.
Ancak burada “hangisi kesinlikle daha iyidir?” sorusuna tek bir cevap vermek mümkün değildir.
Bazı öğrenciler yazarak daha iyi öğrenirken bazı öğrenciler dijital ortamda daha düzenli çalışabilir.
Önemli olan kullandığınız araçtan çok notlarınızı daha sonra gerçekten kullanıp kullanmadığınızdır.
Eğer 200 sayfalık mükemmel görünümlü bir dijital arşiv oluşturuyor fakat sınavdan önce hiç açmıyorsanız, sisteminizin görünüşü ne kadar iyi olursa olsun fazla fayda sağlamayacaktır.
Hukuk Öğrencisinin Not Defterinde Bulunması Gereken 5 Bölüm
Kendi sisteminizi oluşturmak istiyorsanız her ders için şu bölümleri kullanabilirsiniz:
1. Ders özeti: Konunun temel mantığı.
2. Kanun maddeleri: Konuyla bağlantılı önemli hükümler.
3. Karıştırılan kavramlar: Birbirine benzeyen kurumlar ve aralarındaki farklar.
4. Örnek olaylar: Konunun somutlaştırılması.
5. Sınav notları: Hocanın özellikle vurguladığı noktalar.
Bu beş bölüm zaman içerisinde sizin için kişisel bir hukuk çalışma arşivine dönüşebilir.
Sonuç: İyi Hukuk Notu Çok Uzun Olan Değil, Tekrar Edilebilen Notudur
Hukuk fakültesinde başarılı olmak için yüzlerce sayfalık ders notlarına sahip olmanız gerekmiyor.
Asıl önemli olan, sınavdan birkaç gün önce elinize aldığınızda konunun tamamını size hatırlatabilecek sistematik ve anlaşılır notlarınızın olmasıdır.
İyi bir hukuk notu size konuyu yeniden öğretmek zorunda kalmamalı; daha önce öğrendiğiniz bilgileri hızlıca hatırlatmalıdır.
Bu nedenle ders çalışırken kendinize şu soruyu sorun:
“Ben bu notu sınavdan bir hafta sonra tekrar açtığımda ne anlatmak istediğimi anlayabilecek miyim?”
Cevabınız “evet” ise muhtemelen doğru yoldasınız.
Unutmayın:
Hukuk fakültesinde başarılı olan öğrenci, en çok notu tutan öğrenci değil; tuttuğu notu en iyi kullanabilen öğrencidir.
